"Đó có phải là Niklas Süle không?"
Mùa hè này, những cổ động viên đến sân xem đội SV Tiefenbach thi đấu ở giải hạng 9 nước Đức đã phát hiện ra một bất ngờ: cựu tuyển thủ Đức Süle, người vừa giải nghệ chưa lâu, lại trở thành một thành viên của đội bóng.
Bất ngờ hơn nữa, anh, người dành phần lớn sự nghiệp chuyên nghiệp ở vị trí trung vệ, đã quyết định "thả mình" trong lần ra mắt SV Tiefenbach bằng cách chơi tiền đạo. Có chút tiếc nuối là dù Süle ghi một bàn trong trận ra mắt, SV Tiefenbach vẫn thảm bại 2-7 trước đối thủ.
Không biết có phải vì thua đậm hay không, cũng có thông tin cho rằng thủ môn chính vắng mặt vì bận việc. Tóm lại, ở trận đấu tiếp theo, Süle cao 1m95 lại hóa thân thành thủ môn tạm thời, còn những trận gần đây anh chơi ở hàng tiền vệ. Dù sao thì ở giải nghiệp dư không bị gò bó, Süle liên tục mở khóa những vai trò hoàn toàn mới trên sân.
Rất nhanh, hình ảnh gã khổng lồ này đổ mồ hôi ở giải nghiệp dư lan truyền trên mạng xã hội. Mọi người vui mừng khi thấy anh tìm lại niềm vui thuần khiết nhất của bóng đá, nhưng cũng không khỏi tiếc nuối cho sự nghiệp chuyên nghiệp của anh. Dù sao thì hai năm trước, anh vẫn còn có tên trong danh sách dự chung kết Champions League, nhưng lại bất ngờ chọn treo giày ở tuổi 30.
Süle sinh ra ở Frankfurt, nhưng họ của anh đã cho người ngoài biết rằng anh không phải người Đức trăm phần trăm. Từ nhiều năm trước, ông nội anh đã di cư từ Budapest sang Đức. Cũng chính vì cái họ có nguồn gốc Hungary này mà thời niên thiếu Süle từng gặp một chuyện dở khóc dở cười: khi đó Liên đoàn bóng đá Thổ Nhĩ Kỳ từng liên hệ với anh, mong anh khoác áo đội U16 Thổ Nhĩ Kỳ, vì theo họ, cái họ này nghe giống người Thổ Nhĩ Kỳ.
Tuy nhiên, dù là Thổ Nhĩ Kỳ chẳng liên quan gì, hay Hungary nơi anh đủ điều kiện thi đấu, Süle đều chưa từng cân nhắc. Kể từ lần đầu được gọi vào U16 Đức, anh chưa bao giờ cởi bỏ chiếc áo của tuyển Đức.
Con đường bóng đá của Süle bắt đầu tại câu lạc bộ Rot-Weiss Walldorf ở địa phương Frankfurt. Rất nhanh, nhờ màn thể hiện xuất sắc ở nhiều giải trẻ, anh đã lọt vào mắt xanh của lò đào tạo trẻ Frankfurt. Tuy nhiên, Frankfurt chắc chắn sẽ hối hận vì quyết định để Süle ra đi chỉ sau ba năm. Anh gia nhập lò đào tạo trẻ Darmstadt, rồi đầu năm 2010 chuyển sang lò đào tạo trẻ Hoffenheim.
Cũng chính tại Hoffenheim, tài năng của Süle mới thực sự được giải phóng. Ở mùa giải 2012-13, khi mới 16 tuổi, anh đã lên đội hai và bắt đầu tập luyện cùng đội một. Đến ngày 11/5/2013, HLV trưởng Hoffenheim khi đó là Markus Gisdol đã trao cho chàng trai trẻ Süle cơ hội ra mắt Bundesliga lần đầu. Trận thua 1-4 trên sân nhà trước Hamburg ấy cũng là trận đầu tiên trong 300 trận Bundesliga của sự nghiệp anh.
Sở dĩ Süle có thể đá chính ở vị trí trung vệ tại Bundesliga khi chưa đầy 18 tuổi, ngoài lợi thế thể hình bẩm sinh, còn bởi khả năng đọc trận đấu của anh đã vượt xa các bạn đồng trang lứa. "Cậu ấy là một thiên tài thực sự," Alexander Rosen, giám đốc đội bóng Hoffenheim khi đó, từng nói như vậy sau khi chứng kiến Süle trở thành trụ cột của đội ở mùa 2013-14, "Trong mấy tháng gần đây, cậu ấy đã chứng minh mình sở hữu năng lực xuất sắc đến mức nào ở tuổi 19."
Tháng 12/2014, Süle không may bị đứt dây chằng chéo trong trận gặp Frankfurt, nhưng điều đó không ảnh hưởng đến đà thăng tiến của anh. Sau 5 mùa giải khoác áo Hoffenheim, Süle trở thành trung vệ được săn đón nhất Bundesliga. Năm 2016, anh lần đầu ra sân cho đội tuyển quốc gia Đức, và rất nhanh lời mời từ Bayern cũng tìm đến.
"Tôi đã có những cuộc trao đổi tốt đẹp với lãnh đạo cả Bayern lẫn Hoffenheim. Cuối cùng, tôi chọn Bayern vì đây là cơ hội có một không hai trong đời," Süle nói, "Tôi tin rằng mình có thể hòa nhập tốt và học hỏi được rất nhiều từ các trung vệ khác."
Anh quả thực đã làm được. Dù trong đội có hai trung vệ hàng đầu giàu kinh nghiệm là Hummels và Boateng, Süle vẫn ra sân hơn 40 trận ở mỗi mùa trong hai mùa đầu tiên tại Bayern. Đúng lúc anh dần khẳng định vị trí chính thức, mùa 2019-20 mới trôi qua 8 vòng, anh bị đứt dây chằng chéo lần thứ hai và phải nghỉ thi đấu 8 tháng.
Tuy nhiên, do dịch bệnh khiến mùa giải bị kéo dài, Süle kịp trở lại trước khi mùa giải kết thúc, thậm chí còn ra sân trong bốn trận Champions League cuối cùng của Bayern. Ở trận chung kết gặp Paris Saint-Germain, anh vào sân ở phút 25 thay Boateng bị chấn thương, rồi cùng đội bóng của Flick giành cú ăn ba lần thứ hai trong lịch sử câu lạc bộ.
Trong thời gian khoác áo Bayern, Süle ra sân tổng cộng 171 trận, giành 5 chức vô địch Bundesliga, 2 Cúp quốc gia Đức và chức vô địch Champions League mùa 2019-20. Tháng 2/2022, anh từ chối lời đề nghị gia hạn của Bayern và tuyên bố sẽ gia nhập Dortmund theo dạng chuyển nhượng tự do vào mùa hè năm đó, quyết định khiến tất cả mọi người khi ấy đều bất ngờ.
Theo tiết lộ của tờ Münchner Merkur, Süle từ chối Bayern vì hai lý do. Thứ nhất, mức lương 10 triệu euro mỗi năm sau khi gia hạn không cao, nhất là khi so với Coman, người cũng chọn gia hạn vào thời điểm đó (17 triệu euro). Thứ hai, khi bên ngoài đặt dấu hỏi về phong độ của anh, ban lãnh đạo Bayern chưa bao giờ công khai lên tiếng bảo vệ anh. Điều này khiến anh nản lòng, bởi anh cho rằng phong độ kém của mình chủ yếu là do chấn thương.
Cứ như vậy, Süle ký hợp đồng 4 năm với Dortmund. Ngay mùa đầu tiên ở "Đội quân vàng đen", anh đã giữ chắc suất đá chính, còn nhiều trận được đẩy sang chơi hậu vệ phải. Đáng tiếc, Dortmund đánh rơi lợi thế ở vòng cuối Bundesliga và lỡ chức vô địch chỉ vì kém hiệu số bàn thắng bại.
Nhưng sang mùa 2023-24, phong độ của Süle trên sân tụt dốc không phanh. Anh không chỉ xếp sau Hummels và Schlotterbeck trong thứ tự ưu tiên ra sân, mà ở một số trận, Terzić thậm chí thà để Emre Can đá tạm trung vệ còn hơn tin tưởng anh.
Cùng lúc đó, vóc dáng ngày càng mất kiểm soát của anh vấp phải sự nghi ngờ rộng rãi từ người hâm mộ và truyền thông. Giám đốc thể thao Dortmund Kehl từng công khai phê bình Süle: "Chúng tôi vốn kỳ vọng nhiều hơn ở cậu ấy. Cậu ấy có khả năng làm tốt hơn, tôi hy vọng và chờ đợi cậu ấy sẽ thể hiện tốt hơn trong những tháng tới."
Thực tế, ngoài sự đeo bám của chấn thương, cân nặng luôn là vấn đề lớn cản trở sự phát triển của Süle. Huyền thoại Dortmund Markus Babbel, người từng dẫn dắt Süle ở đội trẻ Hoffenheim, từng nói: "Süle là một cầu thủ tốt, nhưng mãi không thể đạt tới mức tốt nhất, chính là vì cậu ấy không kỷ luật. Khi bạn thi đấu với ba, bốn ký thừa trên người, ở đẳng cấp sân chơi này thì căn bản không thể giấu được."
"Mỗi tuần cậu ấy ăn pizza sáu lần, thịt nướng xiên tám lần... như vậy sao được. Không phải là cấm hẳn cậu ấy ăn, đôi khi bạn đúng là cần tự thưởng cho mình, điều đó không vấn đề gì, nhưng không thể ngày nào cũng như vậy."
Nhưng chính trong lúc vóc dáng đã hoàn toàn biến dạng, Süle lại cống hiến khoảnh khắc có lẽ là đáng nhớ nhất sự nghiệp ở đấu trường Champions League mùa giải ấy: trong trận gặp Paris, cú đệm bóng vào khung thành trống ở cự ly gần của Mbappé đã bị anh phá ra ở tình huống cực hạn. Thật khó tưởng tượng một gã béo nặng hơn 100 ký lại có tốc độ và sự phối hợp đến vậy.
Như chính Süle thừa nhận, anh thuộc kiểu cầu thủ được trời ban năng khiếu: "Tôi chủ yếu dựa vào tài năng để đạt được thành tích như vậy. Tôi nặng gần 110 ký mà vẫn chạy được với tốc độ 35 km/h, đó là may mắn của tôi."
Cũng chính ở mùa giải này, Süle cùng Dortmund tiến vào chung kết Champions League, nhưng tiếc là một lần nữa thất bại ở bước cuối cùng và chỉ giành ngôi á quân.
Thực ra, theo chính Süle tiết lộ, ngay từ khi còn khoác áo Bayern, cân nặng của anh đã có dấu hiệu mất kiểm soát. Còn cách anh qua mặt Bayern thì khiến người ta phải tròn mắt.
"Bayern cân trọng lượng vào thứ Năm hằng tuần, vì vậy suốt cả ngày thứ Tư tôi nhịn ăn hoàn toàn. Buổi tối tôi mặc áo mưa vào phòng xông hơi, phòng xông hơi ở dưới tầng hầm. Sau cả ngày không ăn gì lại mặc áo mưa ngồi trong phòng xông hơi, tôi phải leo ba tầng cầu thang để về phòng ngủ. Tôi mở cửa sổ, thò người ra ngoài thở dốc mười phút, vì tôi cảm thấy mình sắp ngất. Ngày hôm sau, tôi nhẹ đi hai ký rưỡi, thật sự quá cực đoan."
"Sau đó cuối tuần tôi vẫn thi đấu bình thường và còn thắng trận. Heynckes nói với tôi 'giờ cậu đá tốt hơn trước nhiều rồi', nhưng thực tế cân nặng của tôi y hệt như trước."
Tuy nhiên, lý do chính khiến Süle chọn treo giày chỉ hai năm sau khi dự chung kết Champions League không phải là cân nặng.
Trong trận Bundesliga gặp Hoffenheim hồi tháng 4 năm nay, Süle lại phải rời sân vì chấn thương. Bác sĩ của Dortmund từng cho rằng anh bị đứt dây chằng chéo lần thứ ba. "Lúc đó tôi được kiểm tra trong phòng thay đồ của Hoffenheim, bác sĩ lắc đầu. Khoảnh khắc ấy, tôi thực sự nghĩ rằng nó đã đứt, tôi bước vào phòng tắm và khóc suốt 10 phút." Khi trả lời phỏng vấn một chương trình podcast, Süle nhớ lại cảnh tượng khi đó.
"Ngày hôm sau tôi đi chụp cộng hưởng từ và nhận được tin tốt (không phải đứt dây chằng chéo), nhưng khoảnh khắc đó tôi cũng hiểu rõ rằng mọi thứ đã kết thúc. Cuộc sống sau giải nghệ mà tôi mong đợi là sống tự do tự tại, đi nghỉ dưỡng, ở bên các con, chứ không phải đối mặt với cú sốc đứt dây chằng chéo lần thứ ba."
Chỉ vì một phen hú vía mà nói lời chia tay sân cỏ chuyên nghiệp ở tuổi 30, với nhiều người có lẽ khó hiểu, nhưng điều đó phản ánh chân thực tâm thế của Süle: tuyệt đối không chạy theo vòng xoáy cạnh tranh, và cũng tuyệt đối không ép mình chịu thiệt vì bóng đá.
"Ở mọi câu lạc bộ tôi từng khoác áo, tôi luôn nói cho họ biết tôi là người như thế nào. Tôi từng nói với Dortmund rằng nếu các anh đang tìm một đội trưởng hay la hét thì đó không phải là tôi. Ở Bayern tôi chơi tốt là vì người khác đảm nhận vai trò đó. Trong trận đấu, tôi không nói gì cả."
Có người nói, nếu không vì chấn thương và thiếu kỷ luật, với tài năng của Süle, lẽ ra anh đã phải góp mặt trong hàng ngũ những trung vệ hàng đầu, và mùa hè này lẽ ra anh phải là trụ cột hàng thủ của tuyển Đức tham dự World Cup, chứ không phải xuất hiện ở sân chơi nghiệp dư.
Nhưng chỉ có Süle mới biết, lựa chọn như vậy, cuộc sống như vậy mới là điều trái tim anh hướng tới: "Tôi thực sự rất mong được trải nghiệm bóng đá một lần nữa từ một góc nhìn hoàn toàn khác, nơi chỉ có bản thân trận đấu, không dính dáng đến thương mại hay tiền bạc."
"Hai người bạn thân nhất của tôi đều đang chơi bóng ở SV Tiefenbach, một trong số họ còn là huấn luyện viên. Sau 13 năm chơi bóng chuyên nghiệp, được một lần nữa thi đấu cùng các bạn mình, thỏa sức tận hưởng môn thể thao tuyệt vời này, đó tuyệt đối là một món quà trời ban."
Đứng ở những góc nhìn khác nhau, cách nhìn của mọi người về Süle đương nhiên cũng không giống nhau. Còn người đồng đội cũ ở tuyển Đức, Kroos, người tuyên bố giải nghệ ở tuổi 34, là người hiểu rõ nhất lựa chọn của Süle.
"Süle là một người tốt. Cậu ấy khác với phần lớn cầu thủ chuyên nghiệp ngày nay, cậu ấy luôn thẳng thắn, không hề che giấu bản thân, cậu ấy luôn sống theo cách của riêng mình. Nếu giữ lối sống nghiêm khắc hơn, có lẽ cậu ấy đã đạt được nhiều thành tựu hơn, nhưng thực ra cậu ấy đã có một sự nghiệp huy hoàng rồi."
